‘All That Pzazz’ is de vaste podcast van pzazz. Elke zes weken praat host Ans Van Gasse met enkele andere pzazz-critici over podiumvoorstellingen die de tongen losmaken, tendensen die naar boven komen in verschillende recensies, of festivals die een gezamenlijke terugblik verdienen. Als collectief van recensenten vinden we meerstemmige discussie extra boeiend voor uw oor. Hier vind je alle afleveringen.
Alleen al uit het podiumaanbod van de jongste maanden puurden we bijna 20 voorbeelden van 'autofictie', gaande van 'Family' van Louis Janssens tot 'Alleen een wonder' van Johannes Lievens.
Meer of minder expliciet vertrekken makers van waargebeurde eigen ervaringen, die ze dan op scène meer of minder fictionaliseren. Het relaas van een burn-out, de dood van een dierbare, de relatie tot het moederland bij makers met migratieachtergrond, traumatische herinneringen aan grensoverschrijdend gedrag: met de regelmaat van de klok blijken voorstellingen 'uit het leven gegrepen'.
Met de regelmaat van de klok blijken voorstellingen 'uit het leven gegrepen'.
Hoe komt het dat we die persoonlijke getuigenissen vandaag meer zien dan vroeger? Hoe beïnvloedt een autobiografisch vertrekpunt het discours rond een voorstelling? Maakt autofictie het moeilijker om voorstellingen te recenseren?
Over deze en andere vragen praat host Ans Van Gasse door met pzazz-auteurs Aïcha Mouhamou, Klaas Tindemans en Wouter Hillaert. Samen laten ze hun licht schijnen over voorstellingen als 'Trouble Score' van Luanda Casella, 'De Meeting' van Julie Cafmeyer of 'My Body as a Commodity' van Anne-Laure Vandeputte.
Ze graven terug in de geschiedenis, zoeken naar maatschappelijke verklaringen en verkennen de grenzen tussen meer en minder geslaagde resultaten van auto-fictie. Hoeveel kwetsbaarheid kunnen we als makers en publiek aan?
Luister hier ook naar alle vorige afleveringen.
"Ik vind het wél belangrijk of een verhaal waar is of niet. Autofictioneel theater legt nu eenmaal vaak maatschappelijke pijnpunten bloot. En bij bepaalde thematieken vind ik het dan moeilijk als het verzonnen blijkt." (Aïcha Mouhamou)
“Het lijkt me een tendens van de laatste tien, vijftien jaar. Je zou het historisch kunnen linken aan de performance-traditie van de jaren zestig-zeventig, maar die was eerder fysiek. Voor de generatie van de jaren tachtig daarentegen lijkt er nog altijd een taboe te rusten op je eigen verhaal komen vertellen. Je gebruikte dan repertoire om het over jezelf te hebben." (Wouter Hillaert)
"Er is vandaag een idee ontstaan dat 'klassieke verhaaltjes' op theater brengen te weinig authentiek zou zijn. We leven nu eenmaal in een ijdele samenleving, waarin we onszelf heel belangrijk vinden. Alleen kan ik soms nog echt verlangen naar een totaal verzonnen verhaal." (Aïcha Mouhamou)
"Ergens heeft het ook iets heel democratisch dat iedereen nu zijn/haar/hun verhaal kan delen. Zeggen dat theater het dagboek moet overstijgen, werkt soms als een manier om sommige stemmen het zwijgen op te leggen." (Ans Van Gasse)
"Een belangrijk aspect zijn zeker ook de toneelopleidingen. Zo is eind de jaren negentig aan het RITCS een grote omslag gebeurd, waarin we vanaf toen al van bij de toelatingsproeven op zoek gingen naar mensen 'die een verhaal te vertellen hadden', verbonden aan hun persoon. Ook op het KASK is dat het geval, lijkt me." (Klaas Tindemans)
"Het heeft iets te maken met het veld en de subsidiepotjes die kleiner geworden zijn. Het is nu echt knokken voor een plekje. En dan moet je het kleurrijkste Cornflakes-pak in de rekken zijn. Je moet meer en meer je persoonlijkheid vermarkten." (Ans Van Gasse)
Uw steun is welkom
Pzazz.theater vraagt veel tijd en inzet van een grote groep mensen. Dat kost geld. Talrijke organisaties steunen ons, maar zonder jouw bijdrage als abonnee komen we niet rond als we medewerkers eerlijk willen betalen. Uw steun is van vitaal belang en betekent dat we onafhankelijk recensies over de podiumkunsten kunnen blijven schrijven. Alvast bedankt!